Bir Şarkıcı ve Bir Şarkıdan Daha Fazlası : Cem Karaca “Raptiye Rap Rap”

Cem Karaca ülkemizin en çok sevilen ses sanatçılarından biridir. Şarkılarının sözleri ve kendine has söyleyiş tarzı ile insanların gönlünde büyük bir taht kurmuştur. Günümüzde birçok ses yarışmalarında, konserlerde ve diğer organizasyonlarda kendisine ait bir şarkı seslendirildiğinde söyleyeni ve dinleyenleri coşturmakta ve sözleri ise derin bir düşünceye itmektedir. Bu şarkılardan en çok gözüme çarpanlardan birisi “Raptiye Rap Rap” adlı şarkısı oldu.

https://www.karar.com/hayat-haberleri/cem-karaca-olum-yil-donumunde-anildi-cem-karacanin-hayati-748912

Yıllar geçiyor ama Türkiye’de siyasi dengeler bir türlü yerine oturmuyordu. Artık silahlı çatışmalar ve kamplaşan kentler, okullar ve sokaklarla siyasi dengeler bütünüyle karışmıştı. Darbenin ayak sesleri duyuluyordu. Kırmızı bir ceket giydiği için tutuklanan müzisyen arkadaşını gören, sokaklarda silah seslerini duymayı normal kabul eden bir devirde Cem Karaca siyasetin sanatının üstünü örtmesine izin vermiyor, şarkı söylemek istiyordu. Almanya’ya gittiği bir konser sırasında Türkiye’de 1980 Askeri Darbesi oldu.

Artık sokaklarda turne otobüsleri değil, tanklar geziyor; insanlar tutuklanıyordu. Cem Karaca da 1978 yılında çıkardığı 1 Mayıs plağında komünizm propagandası yaptığı için arananlar arasındaydı. Gıyabında yargılanıyordu. Bu yüzden Cem Karaca istemese de Almanya’da yaşamak zorunda kaldı. 1985 yılıydı. Münih Dört Mevsim otelinde dönemin Başbakanı Turgut Özal’la buluştu. Turgut Özal’ın girişimleri sonucunda Almanya’da kaldığı 8 yılın ardından vatanına döndü.

https://viahaber.net/12-eylul-1980-darbesi-nedir-ne-degildir/

1992 yılında Cem Karaca “Nerede Kalmıştık? ” adlı yeni bir albüm piyasaya sürdü. Albümünün ses getiren şarkısı Raptiye Rap Rap; o dönem çocuklarının, sözlerini eğlenceli ve saçma bulduğu bir şarkıydı. Ancak yaş ilerledikçe Karaca’nın bu şarkıda ne söylemek istediğini anlamak pek de zor olmadı.

Şarkının Sözleri

Hanimini hüppen denzigi banna rap rap

Kefeşle tayyüş illede kıtmir rap rap

Alavere dalavere kim ala da kim vere rap rap

Köşeleri möşeleri dön baba dönelim rap rap

Raptiye rap rap zaptiye zap zap rap rap

N’aber nitekim gene geldi şapka rap rap

 

Ben sana hayran

Sen cama tırman

Yok içmeye bir şişe bile ayran

Nene gerek senin taht-ı revan

 

Maaşla gırtlak gırtlak gırtlağa rap rap

Bir de kitap okuyor bakın şu çatlağa rap rap

Liberal, miberal malı kap,götür al rap rap

Eriyor liralar mark al dolar al rap rap

Bul bir kaşalot toriğini işlet rap rap

Üç koy beş al üçünüde beşlet rap rap

Raptiye rap rap zaptiye zap zap rap rap

N’aber nitekim gene geldi şapka rap rap

Üf baba bu ne be fotoğraf makinesi

u, a, u, a, u, a

Lambada markası

 

Ben sana hayran

Sen cama tırman

Şarkıyı burda yasaklasak da mı saklasak

-oh George

Şarkıyı yoksa yasaklamasak da mı saklasak

-oh George

Sadece sözlerine bakıldığında absürt bir şarkıdır “Raptiye Rap Rap” ama şarkıyı incelemeye, şarkının yapıldığı dönemden başlarsak şarkının içine kendimizi atabiliriz. O döneme bakacak olursak Türkiye çok yoğun bir siyasi buhrandan geçiyordu. “N’aber nitekim gene geldi şapka” sözleri görevden alınıp daha sonra tekrardan başa getirilen Süleyman Demirel’e bir göndermedir. ( S.D. 20 Ekim 1991’de hükümette başbakan olarak görev aldı.16 Mayıs 1993’te, Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından Türkiye’nin 9. Cumhurbaşkanı seçildi.)

https://www.bbc.com/turkce/haberler/2015/06/150617_demirel_obit

“Raptiye rap rap zaptiye zap zap rap rap” dizesi ise şarkının geneline hakim olduğunu görmekteyiz. “Rap rap” bildiğimiz asker ayak sesidir. 60, 70 ve 80’li yılların başında askerin yönetime el koymasına, ama özellikle 1980’deki müdahaleye gönderme vardır. “Nitekim” (Kenan Evren’in deyişiyle “Netekim”) yönetime müdahale ederek devletin başına geçen Kenan Evren’in çok sık kullandığı ve kendisiyle özdeşleşen bir sözcüktür. Kenan Evren ile alakalı diğer bir dize ise  “Bir de kitap okuyor bakın şu çatlağa rap rap” sözleri 1980 darbesini yapan Kenan Evren’e karşı diğer bir göndermedir. Evren iktidara geldiğinde elinde Platon’un “Devlet” kitabı vardır ve bu kitabı esas aldığını söylemiştir.

https://www.posta.com.tr/12-eylul-1980-darbesi-neden-oldu-neler-oldu-2047903

“Ben sana hayran, sen cama tırman” sözleri merhum şairimiz Orhan Veli’nin Kaside adlı şiirinden alınmıştır. “Yok içmeye bir şişe bir de ayran” sözlerinde ise “bir de rakı şişesinde balık olsam” diyen Orhan Veli’ye (Eskiler Alıyorum adlı şiir) tekrardan selam durulmuştur. Bu sözler insanlar bırak rakıyı ayran bile içemiyor anlamında yazılmıştır. Ayrıca genele bakıldığında Orhan Veli gibi Karaca’nın da, İkinci Yeni Şiir özelliklerini sözlerine yansıttığını açıkça görebiliriz.

“Hanimini hüppen dezigi banna rap rap” / “Kefeşle tayyüş ille de kıtmir rap rap” Karaca bu dizelerde Naşit Özcan’a seslenmektedir. Naşit Özcan bilindiği gibi Türk tiyatrosunun önemli adamlarından birisidir. Karaca, Naşit Özcan’ın küfür yerine kullandığı bu uydurma sözleri şarkıda açık açık küfredemeyeceğinden araya serpiştirmiştir.

https://www.sabah.com.tr/magazin/2018/02/08/cem-karaca-aramizdan-ayrilali-14-yil-oldu

Rap müziğini tiye almaktan liberal ekonomik politikaların eleştirisine, İktisat Bankası’nın adresini bilmeden bazı insanların Mark ve Dolar spekülasyonu yapmaya kalkmasına kadar birçok olumsuzluğu hicveden bir şarkıdır.

Kendisinin yazdığı bu parçayla Türkiye’de kendisinin de içinde yaşamak zorunda kaldığı siyasal ve askeri dönemleri eleştirmiş, sonunda dönülüp dolaşılıp aynı yere gelindiğini dile getirmiştir.

Ülkeyi o sıralar özetlemeye çalışan bir şarkı olduğundan epey bir süre güncelliğini korumuştur. “Raptiye Rap Rap” dönemin durumunu en eğlenceli biçimde ifade etmeye çalışan hoş bir Cem Karaca şarkısıdır.

 

 

 

Kapak Fotoğrafı / Cover Photo

https://www.ntv.com.tr/sanat

Bir Cevap Yazın

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.